ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ και ΕΞΟΡΥΞΗ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ και ΔΗΛΩΣΗ ΡΗΤΗΣ ΕΠΙΦΥΛΑΞΗΣ στη χρήση έργων προστατευόμενων έργων
I. Οδηγία (ΕΕ) 2019/790 : στο ‘Αρθρο 4 αυτής θεσπίστηκαν εξαιρέσεις και περιορισμοί που επιτρέπουν τις αναπαραγωγές και τις εξαγωγές έργων ή άλλων αντικειμένων προστασίας, για τους σκοπούς της εξόρυξης κειμένων και δεδομένων, υπό ορισμένες προϋποθέσεις. Σύμφωνα με τους κανόνες αυτούς, οι δικαιούχοι μπορούν να επιλέξουν να διατηρήσουν τα δικαιώματά τους επί των έργων τους ή άλλων αντικειμένων προστασίας για να αποτρέψουν την εξόρυξη κειμένων και δεδομένων, εκτός εάν αυτή γίνεται για σκοπούς επιστημονικής έρευνας.
Ως εξόρυξη κειμένων και δεδομένων κατά τους ορισμούς της οδηγίας νοείται κάθε αυτοματοποιημένη αναλυτική τεχνική που αποσκοπεί στην ανάλυση κειμένων και δεδομένων σε ψηφιακή μορφή με στόχο την παραγωγή πληροφοριών, συμπεριλαμβανομένων, ενδεικτικά, προτύπων, τάσεων και συσχετισμών.
ΙΙ. Ν. 2121/1993 :
α. Στο Άρθρο 21A υιοθετήθηκε η εξαίρεση της αναπαραγωγής έργων με σκοπό την εξόρυξη κειμένων και δεδομένων για σκοπούς επιστημονικής έρευνας και αποκλεισμός αντίθετων συμβατικών ρυθμίσεων, σύμφωνα με τους ειδικότερους όρους και προϋποθέσεις που περιλαμβάνονται σε αυτό.
β. Στο ‘Αρθρο 21Β, προβλέπεται ότι :
1. Επιτρέπεται η αναπαραγωγή και η εξαγωγή έργων και άλλου υλικού στα οποία η πρόσβαση είναι νόμιμη με σκοπό τη διεξαγωγή εξόρυξης κειμένων και δεδομένων με την προϋπόθεση ότι η ως άνω χρήση δεν έχει ρητά περιοριστεί από τον δημιουργό ή άλλο δικαιούχο με κατάλληλο τρόπο, όπως με μηχαναναγνώσιμα μέσα για την περίπτωση περιεχομένου που έχει καταστεί διαθέσιμο στο κοινό επιγραμμικά.
2. Αναπαραγωγές και εξαγωγές που πραγματοποιούνται σύμφωνα με την παρ. 1 μπορεί να διατηρούνται για όσο διάστημα είναι αναγκαίο για τους σκοπούς της εξόρυξης κειμένων και δεδομένων (όπως προστέθηκε με το α. 9 του ν. 4996/2022 (άρθρο 4 Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790)).
ΙΙΙ. Συνεπώς στην περίπτωση που ο δημιουργός ή άλλος δικαιούχος δηλώσει την αντίθεσή του στη χρήση των έργων του για τους σκοπούς της εξόρυξης κειμένων και δεδομένων, η οποιαδήποτε τέτοια χρήση θα προϋποθέτει την προηγούμενη χορήγηση από αυτόν της σχετικής άδειας, εκτός εάν άλλως προβλέπεται στο νόμο.
IV. ΤΕΧΝΗΤΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ και ΔΗΛΩΣΗ ΡΗΤΗΣ ΕΠΙΦΥΛΑΞΗΣ στη χρήση έργων προστατευόμενων έργων του εκπροσωπούμενου ρεπερτορίου της ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ στο πλαίσιο αυτής
Η ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ δηλώνει ότι δεν είναι αντίθετη ούτε αντιτάσσεται στην εξέλιξη και ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης. Η τεχνητή νοημοσύνη προσφέρει μεγάλες ευκαιρίες στους δημιουργούς μουσικής, οι οποίοι τη χρησιμοποιούν ως ένα νέο εργαλείο στην υπηρεσία της τέχνης τους.
Πλην όμως η ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ εκφράζει ρητά τη βούλησή της και θέλει να διασφαλίσει ότι τα έργα των εκπροσωπούμενων δικαιούχων της ήτοι μουσικά έργα προστατευόμενα από πνευματικά δικαιώματα, δεν θα γίνουν μέρος της ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης (AI) χωρίς τη ρητή συγκατάθεσή τους. Αυτό περιλαμβάνει, αλλά δεν περιορίζεται σε μοντέλα γλώσσας, μοντέλα θεμελίωσης, συστήματα παραγωγής τεχνητής νοημοσύνης και αλγόριθμους συστάσεων. Στο πλαίσιο αυτό η ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ, με την άσκηση του δικαιώματος εξαίρεσης (opt-out), στην οποία προβαίνει έχει ως σκοπό την εξισορρόπηση των δικαιωμάτων των εκπροσωπούμενων δικαιούχων και των σκοπούμενων ενεργειών στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης. Είναι γνωστό ότι πολλά από τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης βασίζουν την εκπαίδευσή τους σε διάφορους τύπους δεδομένων, συμπεριλαμβανομένων των προστατευμένων έργων, πράγμα που εγείρει ζητήματα όσον αφορά τον σεβασμό των πνευματικών δικαιωμάτων, ιδιαίτερα όταν δημιουργούνται εκπαιδευτικά σύνολα που περιλαμβάνουν προστατευμένα έργα από την εξόρυξη δεδομένων.
Στο πλαίσιο αυτό η ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ με σχετική ανάρτηση στον ιστότοπό της www.autodia.gr (https://www.autodia.gr/article/34/tehnhth-nohmosynh-kai-dhlosh-rhths-epifylaxhs) έχει ρητώς δηλώσει ότι περιορίζει/ εξαιρεί/δεν επιτρέπει την αναπαραγωγή και εξαγωγή των έργων του εκπροσωπούμενου ρεπερτορίου της με σκοπό τη διεξαγωγή εξόρυξης κειμένων και δεδομένων, σύμφωνα με το άρθρο 21Β ν. 2121/1993 (που αποτελεί ενσωμάτωση του άρθρου 4. της Οδηγίας (ΕΕ) 2019/790).
Συνεπώς, η οποιαδήποτε τέτοια χρήση των έργων των δικαιούχων (μελών/απλών αναθετόντων) της ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ στη διεξαγωγή εξόρυξης κειμένων και δεδομένων προϋποθέτει την χορήγηση της σχετικής άδειας της ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ, εκτός εάν άλλως προβλέπεται στο νόμο.
Ως εκ τούτου, η εξόρυξη δεδομένων έργων που εντάσσονται στο εκπροσωπούμενο ρεπερτόριο της ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ από φορείς που αναπτύσσουν εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης ή /και που εκπαιδεύουν τεχνητή νοημοσύνη προϋποθέτει την προηγούμενη έγκριση και την χορήγηση σχετικής αδείας από την ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ, προκειμένου να διασφαλιστεί δίκαιη αμοιβή για τους δικαιούχους που εκπροσωπεί (δημιουργούς, συνθέτες-στιχουργούς, κληρονόμους, εκδότες μουσικής και εν γένει δικαιούχους)